Vragen over de werking van de thermostaat

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
Hallo,

Ik heb een MZ Skorpion (motorfiets met het Yamaha XTZ660-blok). Deze fietsen staan er om bekend dat ze niet goed op temperatuur komen als het buiten fris is. Nou leek het me daarom wel een leuk project om er een thermostaat op te bouwen. Origineel is hij voorzien van een thermostaat, maar het enige wat dit onderdeel doet is de waterstroom smoren als het koud is. Er zit dan ook alleen een in- en uitgang op. Probleem hiervan is dat hij, koud en dus 'gesloten', nog dusdanig veel water doorlaat dat de bloktemperatuur niet boven de 50 graden uitkomt.

Nu wil ik er dus een thermostaat op zetten die, net zoals bij een auto, 3 aansluitingen heeft. 1 ingang en 2 uitgangen; onder de 80 graden stuurt hij het water direct terug naar het blok en boven de 80 graden stuurt hij het water door de radiateur.

Van kenners heb ik begrepen dat een FZR600-thermostaat hier geschikt voor is. Ik heb zo'n ding via ebay uk kunnen bemachtigen, maar deze bleek helaas maar 2 aansluitingen te hebben en dus net zo te werken als de originele thermostaat. (Les voor de volgende keer: ebay-foto's beter bekijken...)

Toen ben ik maar naar de motorsloop gegaan om daar in een grote doos thermostaten te grabbelen naar een exemplaar met drie aansluitingen. Deze heb ik nu dan ook:



Alleen, wat me opvalt als je hem openhaalt:



De twee kleine aansluitingen zijn altijd met elkaar in verbinding. Deze komen namelijk in dezelfde kamer uit. De grote aansluiting komt in de andere kamer uit en deze kamers zijn gescheiden door de thermostaatklep zelf.
Met koude motor staan de twee kleine aansluitingen dus met elkaar in verbinding, maar zijn afgesloten van de grote aansluiting. Met warme motor (open thermostaat) staan alle drie de aansluitingen met elkaar in verbinding.

Nu is mijn vraag: hoe werkt dit?! Als het water op temperatuur is gaat de thermostaatklep wel open, maar dan moet toch ook de andere leiding (de bypass naar het motorblok) afgesloten worden? Deze thermostaat die ik nu heb doet dat dus niet.
 
Laatst bewerkt:

Motoguzziman

Die hard MF'er
19 aug 2011
429
0
39
Leeuwarden
als de motor koud is heb je alleen circulatie in het blok en dus niet door de radiateur. Als de motor warmer wordt smelt de wax in de thermostaat en zet uit. door die druk drukt de klep open. Koud water vanuit de radiateur koelt dan de thermostaat weer (en natuurlijk je blok) tot de wax weer zo is gegrompten dat de klep weer dicht zit. Je zou dus ook gewoon een thermostaat kunnen proberen die minder snel open gaat. Ik weet dat hier in ieder geval bij auto's verschillen in zitten. Als je die binnencirculatie zou stoppen dan gaat je waterpomp stuk denk ik. Maar als je blok niet warmer wordt dan 50 graden zou ik eens kijken of mijn thermostaat nog wel echt goed dicht gaat. Als die helemaal rot is kan hij best wel eens altijd open blijven staan.. en dan blijft je blok te koud
 

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
je weet niet wat de in of uitgang is denk ik?

maar uhm, waarom niet simpeler denken, mijn GPZ word ook nooit warm, plaatje zink voor de radiotor en klaar :)

anders, is de buis die wel gescheiden niet degene die aan de radiator aangesloten zit en de 2 andere de gene die de circulatie doen zonder de radiator
 
Laatst bewerkt:

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
je weet niet wat de in of uitgang is denk ik?
Ik weet inderdaad niet precies wat de in- of uitgang is. Ik weet ook niet van welke motorfiets deze thermostaat komt.

maar uhm, waarom niet simpeler denken, mijn GPZ word ook nooit warm, plaatje zink voor de radiotor en klaar :)
De radiateur afplakken kan natuurlijk, maar ik vind het beter en leuker om het met een goedwerkende thermostaat op te lossen, omdat je dan altijd de ideale temperatuur hebt.

anders, is de buis die wel gescheiden niet degene die aan de radiator aangesloten zit en de 2 andere de gene die de circulatie doen zonder de radiator
Dat vermoed ik ook, maar hetgeen wat mij dus verwondert: als de thermostaatklep open gaat, staan alle drie de aansluitingen met elkaar verbonden, dus ook de 'circulatieroute zonder radiateur'. Die moet dan toch afgesloten zijn??
 

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
er zitten 2 dikke poorten op. dat zijn de aansluitingen voor gekoeld, de kleinere geeft meer tegendruk en dus stroomt het dan ook via de radiator.

als hij toch nooit goed warm word is het niet erg als de helft van het stromend water door de radiator gaat...

wel zou ik er een temp meter bijin sleutelen voor het koelwater.
 

x7

MF veteraan
23 aug 2006
7.942
1
Erica
De dubbel aansluiting zit aan de warme (motor) zijde de enkele naar de radiateur probeer zoals gezegd een thermostaat met een hogere openings temperatuur 95c bijvoorbeeld.
jij zit aan een driewegklep te denken dan is het of het een of het andere maar zo werkt een thermostaat niet die is of open of dicht.
 

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
er zitten 2 dikke poorten op. dat zijn de aansluitingen voor gekoeld, de kleinere geeft meer tegendruk en dus stroomt het dan ook via de radiator.
Nee, net andersom, 2 kleine en 1 grote aansluiting. Maar ik denk inderdaad dat die ene grote de aansluiting richting radiateur is. Grotere aansluiting = minder tegendruk klinkt wel logisch, hoewel het water daarvoor wel door de radiateurklep zelf moet, en die opening is niet zo groot...

als hij toch nooit goed warm word is het niet erg als de helft van het stromend water door de radiator gaat...
Tja.. Daar zit wat in. Is het dan ook nog belangrijk om de radiateur op een bepaalde manier op te hangen? Om zo bijvoorbeeld de keuze van het water (door radiateur of direct terug naar het blok) te beïnvloeden ten gunste van de radiateur (hersenspinsel..)

Werken trouwens alle thermostaten zo? Ook die van een auto? Dan doel ik op het idee dat de 'directretourleiding' altijd open blijft staan?

wel zou ik er een temp meter bijin sleutelen voor het koelwater.
Ja, sowieso.
 

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
De dubbel aansluiting zit aan de warme (motor) zijde de enkele naar de radiateur probeer zoals gezegd een thermostaat met een hogere openings temperatuur 95c bijvoorbeeld.
jij zit aan een driewegklep te denken dan is het of het een of het andere maar zo werkt een thermostaat niet die is of open of dicht.
Ok, weer wat geleerd. Dus ook in een auto blijft er altijd water door de bypassleiding stromen?

Is het dan verstandig om een slang met kleine slangdiameter als bypassleiding te kiezen? Zodat het water daar wat meer weerstand ondervindt en zodoende wat meer door de radiateur gedwongen wordt?
 

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
ik heb even mijn eigen WPHB bekeken en deze afbeeldingen staan erin


ohh, zelfs op zo'n plaatje vind ik em mooi :9
 
Laatst bewerkt:

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
kan het zijn dat de jouwe en die van de tekening van mij het zelfde werken.

dus 2 is in vanaf de motor. stroomt altijd
3 is retour en aleen bij koud terug
1 is retour bij warm.

1 en 2 kunnen allebij in dit systeem onmogelijk afgesloten worden
de klep is dicht en stroming is van 2 naar 3
maar als de klep open gaat, kan het zijn dat hij 3 dicht drukt en dus de stroming van 2 naar 1

is dit mogelijk. ik kan dat van deze zijde niet zien namelijk. kijk zelf eens en vraag je af of dit het kan zijn
 

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
Hey, ten eerste, bedankt voor het uitgebreide meedenken!

Op jouw werkplaatshandboekplaatjes is exact te zien wat ik bedoel en wat mijn thermostaat niet kan: bij warme motor de retourleiding afsluiten. De thermostaat op jouw schema laat het water daar of de ene kant opstromen, of de andere kant. Dit dus in tegenstelling van wat x7 zegt:: "jij zit aan een driewegklep te denken dan is het of het een of het andere maar zo werkt een thermostaat niet die is of open of dicht."

Over de foto's, ik had misschien een betere foto moeten maken, want wat jij hebt omcirkeld met rood met nummer 3 is een warmtesensor en geen uitgang. De andere uitgang zit in het andere deel van de thermostaat, daar naast nummer 1.

Ter verduidelijking:

De thermostaat:



Bovenste deksel met 1 aansluiting er af, thermostaatklep zichtbaar:



Thermostaatklep er uit, de 2 andere aansluitingen zichtbaar. Deze twee gaten zijn op geen enkele manier afgesloten en zijn dus altijd open. Dit is dus het grote verschil met jouw schema uit het werkplaatshandboek; deze twee gaten blijven altijd open.



Nu vraag ik me dus nog steeds af hoe dit kan werken.
 

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
aww crap

dus mijn theorie van het afsluiten gaat niet op?
dan zal hij 50% gekoeld water door laten stromen en 50% direct naar de motor
dus de helft van het water gaat stromen zoals in mijn eerste afbeelding
de andere helft zoals in de 2e...

dis kort circuit (zonder radiator) zit aangezloten op 1 helft van wat jij in de handen hebt, de radiator aan de 2e kant

het zal werken maar niet zoals in mijn motor
 

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
Ja. Nouja, wel prettig dat we elkaar nu helemaal begrijpen. Nu vraag ik me nog af:

- Kan ik de retourleiding van een smoring voorzien (verkleining van diameter) zodat de verdeling niet 50/50 is, maar dat er meer water door de radiateur gaat?
- Of moet ik gewoon op zoek naar een thermostaat zoals jij (Monkey) op je motor hebt? Eentje die de retourleiding dus afsluit. Ter info, kan iemand uitleggen hoe dat dan werkt? Dan weet ik ook beter waar ik naar moet kijken als ik op de motorsloop in de bak met thermostaten grabbel.
 

Monkey

MF veteraan
3 apr 2007
7.439
184
36
froubuurt
als je motor normaal met de oude situatie maar 50 graden word lijke 50/50 me geen verkeerde verdeling.
en te klein betekend dat de pomp druk opbouwd en dat er een en ander de druk niet aan kan en scheurt..

maar dat is mijn mening, ben IT'er en heb wel een idee bij het vernouwen van leidingen.

ik zal eens opzoek naar een foto van mijn thermostaat
 

sodeknetters

MF veteraan
18 jan 2011
2.401
0
Schiedam
hoi,

de kleine aansluiting is inderdaad een bypass die zo te zien bij deze thermostaat gemaakt is om altijd te blijven doorstromen. Het systeem waarbij de thermostaat in de warme stand ook de bypass dicht zet is zeker niet zaligmakend want daarbij kun je niet zomaar de thermostaat eruit halen om maximale koeling te krijgen (als er eens wat mis is ofzo)

het is inderdaad normaal dat een bypass circuit altijd in werking blijft, ook bij auto's. Vaak is het zelfs zo dat de waterpomp intern een klein gaatje heeft om luchtbellen eruit te laten waar ook enige stroming langs kan plaatsvinden. Wat je ook wel ziet is dat er dunne slangen gebruikt worden die bijvoorbeeld langs het inlaatspruitstuk of carburateur gelegd zijn.

Je kunt het allicht proberen, aansluiten met vaste bypass met een dunne slang. Werkt allicht beter dan een open/dicht thermostaat die altijd half open blijft staan via een interne bypass in het thermostaathuis :)

Een andere thermostaat monteren gaat overigens niet helpen want die interne bypass zit waarschijnlijk in het thermostaathuis, niet in de thermostaat zelf. m.a.w. je kunt een thermostaat die al dicht zit wel vervangen door een die pas bij een nog hogere temperatuur open gaat, maar dan maakt dat voor de te lage temperatuur geen enkel verschil.
 

Motoguzziman

Die hard MF'er
19 aug 2011
429
0
39
Leeuwarden
?? je bypass gaat toch niet langs je radiateur? dus je temperatuur loopt toch alleen maar op als je thermostaat in het thermostaathuis dicht staat? vervolgens gaat ie open en dan pas gaat de koelvloeistof door de radiateur afkoelen. Als die thermostaat langer dicht blijft duurt het toch langer voordat de motor af gaat koelen. Tenzij de thermostaat koude vloeistof doorlaat en dus niet goed dicht gaat.
 

Jurrien

Die hard MF'er
20 apr 2005
859
0
als je motor normaal met de oude situatie maar 50 graden word lijke 50/50 me geen verkeerde verdeling.
en te klein betekend dat de pomp druk opbouwd en dat er een en ander de druk niet aan kan en scheurt..

maar dat is mijn mening, ben IT'er en heb wel een idee bij het vernouwen van leidingen.

ik zal eens opzoek naar een foto van mijn thermostaat
Die 50 graden is met koud weer. Als het 30+ graden is buiten en ik sta voor een stoplicht, gaat hij wel richting de 100 graden. Nog niet erg maar het geeft wel aan dat de maximale koeling op dat moment wel nodig is.

Maar de huidige thermostaat is niets anders dan een doorlaat die de waterstroom tegenhoudt als hij koud is. Wel heeft hij dus een klein gaatje, anders zou de druk te hoog worden. Ik denk dat ik het beste deze doorlaat op kan meten en aan de hand daarvan de diameter van bypassslang van mijn nieuwe systeem kan bepalen.

Sodeknetters, ook bedankt voor jouw antwoord en je snapt het ook helemaal, prettig om een bevestiging te hebben voor het gebruik van een dunne slang voor de bypass.
 

Motoguzziman

Die hard MF'er
19 aug 2011
429
0
39
Leeuwarden
euh.. wacht even... het is toch een forum.. waarbij je dan een vraag post.. en dan kan iemand anders daar een reactie op geven...

en als die persoon je dan verkeerd heeft begrepen.. maar toch zijn tijd heeft gegeven om je vraag zoals hij die begrepen heeft te beantwoorden, dan kun je zeggen. Bedankt, maar ik bedoelde het eigenlijk anders.